Opublikowane
23.03.2026
Słowa kluczowe
- środek karny,
- działalność gospodarcza,
- przedsiębiorca
Abstrakt
Niniejszy artykuł porusza problematykę dotyczącą środka karnego określonego w art. 39 pkt 2 k.k. tj. zakazu prowadzenia określonej działalności gospodarczej. Przedstawiono w nim istotę i treść przedmiotowego zakazu, jak również jego miejsce w systemie zapobiegania przestępczości gospodarczej. Ponadto zawarto uwagi krytyczne dotyczące realizacji funkcji i celów prawa karnego przez instytucję ww. środka karnego. W końcowej części artykułu omówiono zastosowaną metodologię badań własnych oraz przeprowadzono analizę wyników empirycznych. Podsumowując rozważania dotyczące analizowanego zakazu, przedstawiono propozycje zmian w zakresie realnej skuteczności orzekania zakazu prowadzenia określonej działalności gospodarczej.
Bibliografia
- Buchowska S., Czynniki sprzyjające handlowi ludźmi, [w:] Z. Lasocik (red.), Handel ludźmi – zapobieganie i ściganie, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2006, s. 331–338.
- Dawid-Olczyk I., Dlaczego ofiary handlu ludźmi stanowią wyzwanie dla organów ścigania, „Kwartalnik Policyjny CSP” 2020, nr 3, s. 40–45.
- Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1712 z 13 czerwca 2024 r. w sprawie zmiany dyrektywy 2011/36/UE w sprawie zapobiegania handlowi ludźmi i zwalczania tego procederu oraz ochrony ofiar, Dz. Urz. UE L 2024/1712 z 24.06.2024 r.
- Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/36/UE z 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zapobiegania handlowi ludźmi i zwalczania tego procederu oraz ochrony ofiar, zastępująca decyzję ramową Rady 2002/629/WSiSW, Dz. Urz. UE L 101 z 15.04.2011 r., s. 1–11.
- Global Report on Trafficking in Persons, United Nations Office on Drugs and Crime, New York 2012.
- Handel ludźmi w Polsce – Raport 2023, Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji, Warszawa 2024.
- Janoszka K. Dzieci jako ofiary handlu ludźmi, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Policji w Szczytnie, Szczytno 2013.
- Krajowy Plan Działań przeciwko Handlowi Ludźmi na lata 2025–2027, https://www.gov.pl/web/handel-ludzmi/krajowy-plan-dzialan-przeciwko-handlowi-ludzmi-na-lata-2025-2027 [dostęp: 3.12.2025].
- Kurowski M., Klauzula niekaralności za czyny popełnione w związku z pokrzywdzeniem przestępstwem handlu ludźmi, „Studia Prawnoustrojowe” 2025, nr 69, s. 331–344.
- Lasocik Z. Handel ludźmi – aspekty społeczne i prawne, „Studia Socjologiczne” 2007, t. 4, s. 31–57.
- Lasocik Z. Handel ludźmi jako przestępstwo i naruszenie praw człowieka – wyzwania dla kryminologii, „Archiwum Kryminologii” 2005–2006, t. 28, s. 233–253.
- Lasocik Z., Koss M., Wieczorek Ł., Handel dziećmi – wybrane problemy, Ośrodek Badań Handlu Ludźmi. IPSiR UW, Warszawa 2007.
- Lasocik Z., Świadomość społeczna jako czynnik efektywnego eliminowania handlu ludźmi w Polsce, „Archiwum Kryminologii” 2021, t. 43, nr 2, s. 91–126.
- Łabuz P., Malinowska I., Michalski M., Safjański T., Handel ludźmi – przestrzeń prawnokarna i kryminalistyczno-kryminologiczna, Difin, Warszawa 2017.
- Łyżwa A., Handel ludźmi. Studium prawno-kryminologiczne, Studio Wydawnicze Jografika, Olsztyn 2019.
- Malinowska I., Handel ludźmi – metody działania sprawców, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Bezpieczeństwa, Poznań 2015.
- Mroczek R., Transgraniczny charakter przestępstwa handlu ludźmi. Zagadnienia prawnokarne i kryminologiczne, Difin, Warszawa 2024.
- Mroczek R., Zagrożenia handlu ludźmi z perspektywy Straży Granicznej, [w:] A.M. Kosińska (red.), Problem handlu ludźmi i nieregularnej migracji wobec ochrony praw podstawowych – wyzwania i doświadczenia, ArchaeGraph Wydawnictwo Naukowe, Szczecin 2024, s. 95–119.
- Namysłowska-Gabrysiak B., Handel ludźmi w celu wykorzystania seksualnego. Zagadnienia karnoprawne i kryminologiczne, C.H. Beck, Warszawa 2018.
- Namysłowska-Gabrysiak B., Zielińska E., Transpozycja do prawa polskiego art. 8 Dyrektywy 2011/36/UE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zapobiegania handlowi ludźmi i zwalczania tego procederu oraz ochrony ofiar, [w:] Z. Lasocik (red.), Niekaralność ofiar handlu ludźmi: nowe perspektywy, Ośrodek Badań Handlu Ludźmi Uniwersytet Warszawski, Warszawa 2015, s. 33–61.
- Nowy Krajowy Plan Działań Przeciwko Handlowi Ludźmi na lata 2025–2027 przyjęty przez Radę Ministrów, https://www.gov.pl/web/handel-ludzmi/nowy-krajowy-plan-dzialan-przeciwko-handlowi-ludzmi-na-lata-20252027-przyjety-przez-rade-ministrow#:~:text=,dzia%C5%82ania%20pa%C5%84stwa%20w%20tym%20obszarze [dostęp: 15.11.2025].
- Pływaczewski W., Handel ludźmi – współczesne niewolnictwo, Zakład Kryminologii, Wiktymologii i Problematyki Przestępczości Zorganizowanej, WPiA UWM, Olsztyn 2006.
- Safjański T., Współpraca instytucjonalna w zakresie przeciwdziałania handlowi ludźmi, [w:] P. Łabuz, I. Malinowska, M. Michalski, T. Safjański (red.), Handel ludźmi przestrzeń prawnokarna i kryminalistyczno-kryminologiczna, Difin, Warszawa 2017, s. 362
- Sawicki K., Handel ludźmi, Wydawnictwo Szkoły Policji w Pile, Piła 2011.
- Sprawozdanie w sprawie wdrażania Dyrektywy 2011/36/UE z 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zapobiegania handlowi ludźmi i zwalczania tego procederu oraz ochrony ofiar z perspektywy równości płci z 26 kwietnia 2016 r., 2015/2118(INI), https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/A-8-20160144_PL.html#:~:text=L,zamiarem%20ich%20wyzysku%20jako%20pracownik%C3%B3w [dostęp: 15.11.2025].
- Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy związanej z konfliktem zbrojnym, Dz.U. 2022, poz. 583.
- Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny, Dz.U. 1997 Nr 88, poz. 553.
- Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego, t.j. Dz.U. 2025, poz. 46.
- Walka z handlem ludźmi: Rada zaostrza przepisy, https://www.consilium.europa.eu/pl/press/press-releases/2024/05/27/fight-against-human-trafficking-council-strengthens-rules/#:~:text=Walka%20z%20handlem%20lud%C5%BAmi%3A%20Rada,ich%20do%20macierzy%C5%84stwa%20zast%C4%99pczego%2C [dostęp: 15.11.2025].
