Interpretacyjna analiza fenomenologiczna jako rama teoretyczna badań nad przestępczością: uwagi metodologiczne (z przykładami badań Critical Race Theory)

Zgłoś artykuł

PDF

Słowa kluczowe

interpretacyjna analiza fenomenologiczna
Metodologia badań jakościowych
Badania przestępczości
Wywiad narracyjny
Interpretative Phenomenological Analysis
Qualitative Research Methodology
Crime Research
Narrative Interview

Jak cytować

Peno, M. . (2020). Interpretacyjna analiza fenomenologiczna jako rama teoretyczna badań nad przestępczością: uwagi metodologiczne (z przykładami badań Critical Race Theory). Biuletyn Kryminologiczny, (27), 9–19. https://doi.org/10.5281/zenodo.4767620

Abstrakt

Artykuł referuje założenia stojące za ramą teoretyczną badań wyznaczaną przez interpretacyjną analizę fenomenologiczną (Interpretative Phenomenological Analysis, w skrócie IPA). W opracowaniu dokonano charakterystyki tej metody badawczej jako metody stosowanej w ramach strategii badań jakościowych, ze szczególnym uwzględnieniem możliwości zastosowania IPA w badaniach nad przestępczością. W warstwie egzemplifkacyjnej omówiono pokrótce program badawczy Critical Race Theory jako nurtu w prawoznawstwie stosującego metody zbliżone do modelu IPA.W podsumowaniu z kolei zawarto przykładowe problemy, które w szczególnym stopniu można badać w odwołaniu do IPA.

The article presents the theoretical framework of research determined by Interpretative Phenomenological Analysis (abbreviated IPA). This research method has been characterized as a method used in qualitative research strategies. The article focuses on the possibility of using IPA in research on crime. The Critical Race Theory (CRT) research program. CRT is a research and intellectual perspective in legal sciences using methods similar to the IPA model is also briefly discussed. The summary of the article contains examples of problems that can be investigated with IPA.

https://doi.org/10.5281/zenodo.4767620
PDF

Bibliografia

Berger P.L., Luckman T., The Social Construction of Reality: A Treatise in the Sociology of Knowledge, Anchor Books, New York 1966.

Brożek B., Stelmach J., Metody prawnicze. Logika - analiza - argumentacja - hermeneutyka, Wolters Kluwer, Warszawa 2006.

Christie N., Dogodna ilość przestępstw, Polskie Stowarzyszenie Edukacji Prawnej, Warszawa 2004.

Delgado R., Stefancic J., Critical Race Theory. An Introduction, New York University Press, New York 2012.

Denzin N.K., Lincoln Y.S., Wprowadzenie. Dziedzina i praktyka badań jakościowych, [w:] N.K. Denzin, Y.S. Lincoln (red.), Metody badań jakościowych, t. 1, PWN, Warszawa 2009, s. 19-57.

Durfee A. (red.), Analytic Philosophy and Phenomenology, Martinus Nijhoff, The Hague 1976.

Freeman M., Hermeneutics, [w:] L.M. Given (red.), The SAGE Encyclopedia of Qualitative Research Methods, SAGE, Los Angeles–London–New Delhi, Singapore 2008, s. 385-388.

Gardocki L., Prawo karne, C.H. Beck, Warszawa 2019.

Habermas J., Pojęcie działania komunikacyjnego, tłum. A. M. Kaniowski, „Kultura i Społeczeństwo” 1986, t. XXX, nr 3.

Hayward K., Maruna S., Mooney J. (red.), Fifty Key Thinkers in Criminology, Routledge, London–New York 2010.

Heidegger M., Bycie i czas, Znak, Warszawa 1994.

Husserl E., Idee czystej fenomenologu i fenomenologicznej flozofi. Księga pierwsza, tłum. D. Gierulanka, PWN, Warszawa 1975.

Januszkiewicz M., Rozumienie jako powracanie do bycia autentycznego Martin Heidegger i literatura, „Nauki o Wychowaniu. Studia Interdyscyplinarne” 2016, nr 1(2), s. 70-80.

Judycki St., Co to jest fenomenologia?, „Przegląd Filozofczny – Nowa Seria” 1993, nr 1, s. 25-38.

Konarzewski K., Jak uprawiać badania oświatowe. Metodologia praktyczna, WSiP, Warszawa 2000.

Konecki K.T., Studia z metodologii badań jakościowych. Teoria ugruntowana, PWN, Warszawa 2000.

Matsuda M., Public response to racist hate speech: Considering the victim’s story, [w:] M. Matsuda, C. Lawrance, R. Delgrado, K. Crenshaw (red.), Words that Wound. Critical Race Theory, Assaultive Speech, and The First Amendment, Westview Press, Boulder, Col. 1993, s. 2320-2381.

Miles M.B., Huberman A.M., Analiza danych jakościowych, Trans Humana, Białystok 2000.

Morawski L., Co może dać nauce prawa postmodernizm?, TNOiK „Dom Organizatora”, Toruń 2001.

Mróz A., Analiza hermeneutyczna narracji autobiografcznych w badaniach noetycznego poziomu rozwoju człowieka, „Rocznik Lubuski – Badania Jakościowe. W Poszukiwaniu Dróg i Inspiracji” 2015, t. 41, cz. 1, s. 107-116.

Nizioł K., Peno M., Ekonomiczna analiza prawa publicznego – problemy, konteksty, zastosowania, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2019.

Nowak S., Metodologia badań społecznych, PWN, Warszawa 2011.

Nowak-Dziemianowicz M., Doświadczenia rodzinne w narracjach. Interpretacja sensów i znaczeń, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2002.

Penkała R., Friedrich Schleiermacher, https://www.biografe-niemieckie.pl/friedrich-schleiermacher [dostęp: 31.12.2020].

Peno M., Critical race theory jako nurt amerykańskiej flozofi prawa, „Acta Iuris Stetinensis” 2017, nr 1(17), s. 59-76.

Pietkiewicz I., Smith J.A., Praktyczny przewodnik interpretacyjnej analizy fenomenologicznej w badaniach jakościowych w psychologii, „Czasopismo Psychologiczne” 2012, t. 18, nr 2, s. 361-369.

Pilch T., Bauman T., Zarys badań pedagogicznych. Strategie ilościowe i jakościowe, Wydawnictwo Akademickie Żak, Warszawa 2001.

Presser L., The narratives of offenders, „Theoretical Criminology” 2009, t. 13(2), s. 323-339.

Rubacha K., Metodologia badań nad edukacją, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2008, s. 177-200.

Rudomska H., Analiza jakościowa zachowań prawidłowych i nieprawidłowych uczniów głuchoniewidomych na tle edukacji rodzinnej i instytucjonalnej – rozwiązania metodologiczne, „Przegląd Badań Edukacyjnych” 2014, nr 18, s. 171-194.

Russell K.K, Critical race theory and social justice, [w:] B.A. Arrigo (red.), Social Justice, Criminal Justice. The Maturation of Critical Theory in Law, Crime, and Deviance, Wadsworth, Scarborough 1999, s. 176-187.

Shaw C., The Jack-Roller: A Delinquent Boy’s Own Story, University Press, Chicago 1966.

Smith J.A., Osborn M., Interpretative phenomenological analysis, [w:] J.A. Smith (red.), Qualitative Psychology: A Practical Guide To Research Methods, SAGE, London 2008, s. 25-52.

Smith J.A., Reflecting on the development of interpretative phenomenological analysis and its contribution to qualitative research in psychology, „Qualitative Research in Psychology” 2004, nr 1, s. 39-54.

Stelmach J., Co to jest hermeneutyka?, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Kraków 1989.

Szczepanik R., Zastosowanie techniki wywiadu narracyjnego w badaniach więźniów, „Resocjalizacja Polska” 2012, nr 3, s. 89-105.

Szlachta B. (red.), Słownik społeczny, WAM, Kraków 2004.

Taylor C., Philosophical Papers 1: Human Agency and Language, CUP, Cambridge 1985, s. 45-76.

Urbaniak-Zając D., Rzeczywistość pedagogiczna a sposoby jej poznawania – perspektywa interpretacyjna, [w:] K. Rubacha (red.), Konceptualizacja przedmiotu badań pedagogiki, Ofcyna Impuls, Kraków 2008, s. 185–200.

Waligóra M., Wstęp do fenomenologii, Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych „Universitas” Kraków 2013.

Willig C., Introducing Qualitative Research in Psychology, Open University Press, Maidenhead 2008.

Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.