Istota licencji dorozumianej: [The essence of an implied licence] (Studia Prawnicze / The Legal Studies, 1994)
Wbrew literalnemu brzmieniu, art. 53 ust. 1 ustawy z 1972 r. o wynalazczości nie ustanawia domniemania prawnego. Wieloznaczność łącznika "domniemywa się" i mnogość funkcji przypisywanych mu w wypowiedziach zarówno w języku prawnym, jak i prawniczym, czyni taki zabieg interpretacyjny dopuszczalnym.Cechą wyróżniającą "niby-domniemania" spośród domniemań prawnych jest sposób, w jaki dokonuje się ich obalenia, polegający mianowicie na wykazaniu, że strony daną kwestię uregulowały odmiennie, aniżeli przewiduje to przepis. Jest to sposób charakterystyczny dla uchylenia się od dyspozycji "zwykłych" norm względnie obowiązujących. Pogląd ten wydaje się trafny. Do takiej kategorii należy też art. 53 ustawy z 1972 r. o wynalazczości. Nie budzi bowiem wątpliwości, że strony mogą określić zasady korzystania z wynalazku zawartego w wyniku pracy badawczej inaczej, aniżeli przewidziano w ustawie.Art. 53 ust. 1 ustawy z 1972 r. o wynalazczości zawiera regułę interpretacyjną czynności przekazania wyniku przez wykonawcę. Taka interpretacja pozwala uniknąć części negatywnych konsekwencji związanych z potraktowaniem art. 53 ust. 1 ustawy jako normy uzupełniającej niejako postanowienia umowy o prace badawcze.O ile co innego nie wynika z wyraźnego oświadczenia woli wykonawcy pracy badawczej, przekazanie wyniku zawierającego wynalazek oznacza wyrażenie przez wykonawcę woli udzielenia zamawiającemu upoważnienia do korzystania z tego wynalazku.Przekazanie wyniku prac badawczych zawierającego wynalazek oznacza wyrażenie przez wykonawcę stanowczej i nieodwołalnej decyzji udzielenia zamawiającemu upoważnienia do korzystania z zawartego w nim wynalazku. Tylko w takim przypadku bowiem uzasadnione i dopuszczalne wydaje się użycie sformułowania "udzielił licencji" w odniesieniu do czynności nie powodującej powstania stosunku licencyjnego.Licencja dorozumiana jest rodzajem umowy licencyjnej, której zawarcie dopuszczalne jest jedynie między stronami umowy o prace badawcze. Od zwykłej umowy licencyjnej różni się trybem i formą, które zostały uproszone z uwagi na szczególne kwalifikacje podmiotowe stron. Jest to odrębny od umowy o prace badawcze stosunek prawny, powstający w następstwie przekazania wyniku pracy przez jej wykonawcę i dokonania jej odbioru przez zamawiającego. Czynności te stanowią odpowiednio: ofertę umowy licencyjnej i jej przyjęcie. Contrary to its literal wording, Article 53(1) of the Inventions Act of 1972 does not establish a legal presumption. The ambiguity of the connecting wording “it is presumed” and the multiple functions assigned to it in statements both in legal and legislative language make such an interpretation approach permissible.The feature distinguishing 'quasi-presumptions' from legal presumptions is the manner in which they are rebutted, namely by showing that the parties have regulated the matter differently than is provided for in the regulation. This is a method characteristic for avoiding the disposition of “regular” standards, which are effective relatively. This view appears to be accurate. Article 53 of the Inventions Act of 1972 also falls into this category. Indeed, there is no doubt that the parties may stipulate rules for the use of the invention contained in the research work other than rules provided for in the Act.Article 53(1) of the Inventions Act of 1972 contains an interpretative rule for the act of transferring the result by the contractor. Such an interpretation avoids some of the negative consequences associated with treating Article 53(1) of the Act as a standard supplementing, as it were, the provisions of the research work contract.Unless otherwise apparent from an explicit declaration of intent by the contractor of the research work, the transfer of a result containing an invention implies an expression of intent of the contractor to grant the contracting authority the right to use the invention.The transfer of a result of research work containing an invention implies a firm and irrevocable decision on the part of the contractor to grant the contracting authority the right to use the invention contained therein. This is because that the use of the phrase “has granted a licence” related to an act which does not give rise to a licence relationship seems justified and permissible only in such a case.An implied licence is a type of a licence agreement, which can be entered only between the parties of an agreement for research works. It differs from an ordinary licence agreement in its mode and form, which have been simplified due to the special subjective qualifications of the parties. It is a legal relationship separate from the research works agreement, arising following the transfer of the result of the work by the contractor and its acceptance by the contracting authority. These acts constitute an offer of a licence agreement and its acceptance, respectively.