Wolność sumienia i religii: [Freedom of conscience and religion] (Studia Prawnicze / The Legal Studies, 2001)
Niebezpieczeństwo dla wolności sumienia i wyznania stwarzają wszelkie poglądy oraz ruchy fundamentalistyczne' Z przejawami takich nietolerancyjnych przekonań spotykamy się niestety w Polsce Ze strony niektórych posłów i senatorów manifestujących fundamentalistyczny katolicyzm. Skomplikowanym problemem jest przeciwdziałanie społecznie niebezpiecznej działalności niektórych tzw. nowych ruchów religijnych, zwanych potocznie sektami. Działania satanistów stwarzają zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi. Zresztą sataniści nie spełniają jednego z podstawowych warunków, przewidywanych przez większość definicji dotyczących sekt, gdyż nie są centralnie kierowane przez wymuszającego bezwzględne posłuszeństwo przywódcę. Działania innych nowych ruchów religijnych w Polsce przyniosły szkodę przede wszystkim ze Strony stowarzyszenia „Niebo”, zaś ruchy wymieniane jako szkodliwe w dokumentach gremiów europejskich mają w Polsce bardzo ograniczony, wręcz sporadyczny charakter. Dla ich karania wystarczające są powszechnie obowiązujące przepisy prawa karnego. Wspomniane dokumenty gremiów europejskich ostrzegają przed niebezpieczeństwem, jakie dla legalnie działających i nie naruszających prawa związków wyznaniowych stanowiłoby specjalne prawo wymierzone przeciwko sektom. Obecnie w Polsce mnożą się skargi legalnych związków wyznaniowych, w tym działających w Polsce od dawna kościołów, na przejawy dyskryminacji wobec nich, wynikające z przeczulenia czy wręcz histerii wobec działalności sekt75. Istnieją więc dwa niebezpieczeństwa: naruszanie prawa ze strony niektórych nowych ruchów religijnych i dyskryminacja wyznawców legalnych wyznań w imię „walki z sektami”. A danger to freedom of conscience and religion is posed by all fundamentalist views and movements. Unfortunately, we encounter manifestations of such intolerant beliefs in Poland from certain MPs and senators who manifest fundamentalist Catholicism. Countering the socially dangerous activities of certain so-called new religious movements, commonly referred to as sects, is a a complicated issue. The actions of satanists pose a threat to people's lives and health. Besides, satanists do not meet one of the basic conditions envisaged by most definitions of sects, as they are not centrally directed by a leader enforcing absolute obedience. There have been a number of other new religious movements in Poland, primarily the ‘Niebo' association, whose activities have also caused harm, while the movements which referred to as harmful in the European bodies’ documents have had a very limited, or even sporadic impact in Poland. As to their punishment, it suffices to apply general criminal law. The aforementioned documents from European bodies warn of the danger that a special law against sects would pose to legally operating and non-infringing religious associations. Recently, there have been multiple complaints by legal religious associations, including long-established churches in Poland, concerning manifestations of discrimination, resulting from desensitisation or even hysteria towards the activities of sects in Poland. There are thus two dangers: infringement of the law by some new religious movements and discrimination against followers of legitimate faiths in the name of the “fight against sects”.