Fotelowi detektywi w XXI wieku. Sposoby angażowania społeczeństwa do rozwiązywania spraw kryminalnych oraz korzyści i zagrożenia z tego płynące

Zgłoś artykuł

PDF

Słowa kluczowe

wykrywanie przestępstw
kryminalistyka
armchair detectives
to solve criminal cases

Jak cytować

Waszkiewicz, P., & Karasek, P. (2014). Fotelowi detektywi w XXI wieku. Sposoby angażowania społeczeństwa do rozwiązywania spraw kryminalnych oraz korzyści i zagrożenia z tego płynące. Archiwum Kryminologii, (XXXVI), 423–450. https://doi.org/10.7420/AK2014O

Abstrakt

This is the first article in the criminological literature to describe armchair detectives, i.e. non-professionals who solve criminal cases as a hobby. The phenomenon is mainly discussed in the context of contemporary means of communication, including the internet and social media. While these are increasingly important, this article focuses on more “traditional” types of activity as well. Citing examples from Poland and abroad, the authors come up with their own typology of this highly diversified group. The authors distinguish six ways in which armchair detectives engage in solving detective puzzles: 1) recognizing a person, place or thing; 2) reporting an incident; 3) OSINT; 4) the classic “Oh!”; 5) expert knowledge and skills; 6) and cold cases. The authors also discuss the benefits and threats posed by armchair detectives. These are analyzed from the standpoint of both law enforcement and the common good within the broad meaning of the term. The summary includes a suggestion that the phenomenon be studied under the paradigm of evidence-based policing. Their proposal is to empirically check the extent to which armchair detectives help detect crime and how effective their help is in investigations.

https://doi.org/10.7420/AK2014O
PDF

Bibliografia

Błachut J., Gaberle A., Krajewski K., Kryminologia, Wydawnictwo Arche, Gdańsk 1999.

Coleman L., The Copycat Effect. How the Media and Popular Culture Trigger the Mayhem in Tomorrow’s Headlines, Paraview Pocket Books, New York 2004.

Czeczot Z., Tomaszewski T., Kryminalistyka ogólna, Comer, Toruń 1996.

Digital billboards – big apple joins national initiative, Federal Bureau of Investigation [online], http://www.fbi.gov/news/stories/2010/january/billboard_011510/digital-billboards-big-apple-joins-national-initiative.

Dowler K., Fleming T., Muzzatti S.L., Costructing crime. Media, crime, and popular culture, „Canadian Journal of Criminology and Criminal Justice” 2006, t. 48, nr 6.

Grabowski M., Zając A., Dane, informacja, wiedza – próba definicji, Katedra Informatyki Akademii Ekonomicznej w Krakowie, http://www.uci.agh.edu.pl/uczelnia/tad/APSI/cwiczenia/Dane_informacje_wiedza.pdf.

Greysmith R., Zodiac, Berkeley Books, New York 1976.

Halber D., The Skeleton Crew. How Amateur Sleuths are Solving America’s Coldest Cases, Simon&Schuster, New York 2014.

Jamies Bruinsma G.A., Weisburd D. (red.), Encyclopedia of Criminology and Criminal Justice, Springer, New York 2014.

Jamieson A., Moenssens A. (red.), Wiley Encyclopedia of Forensic Science, Wiley- Blackwell, Chichester-West Sussex 2009.

Kasprzak J., Młodziejowski B., Anatomia zabójstwa. Nowa rekonstrukcja zamachu na prezydenta Johna F. Kennedy’ego, Wydawnictwo Muza, Warszawa 2004.

Kaysing B., Reid R., We Never Went to the Moon. America’s Thirty Billion Dollar Swindle, Health Research, Pomeroy 1976.

Krzywicka I., Sąd idzie, Towarzystwo Wydawnicze „Rój”, Warszawa 1935.

Macallister H.A., Baiamonte B.A., Ory J.H., Sherer J.A., The effect of wanted posters on prospective and retrospective memory, „Law and Human Behavior” 2011, t. 35, nr 2.

McAllister H.A., Wanted Posters. A call for research, „The Open Criminology Journal” 2008, t. 1, nr 1-3.

Miles T.J., Estimating the effect of America’s Most Wanted. A duration analysis of wanted fugitives, „Journal of Law and Economics” 2005, t. 281, nr 48.

Milewski S., Ciemne sprawy międzywojnia, Iskry, Warszawa 2002.

Mroziewicz K., Czas pluskiew, Wydawnictwo „Sensacje XX wieku”, Warszawa 2007.

North M., Act of Treason. The Role of J. Edgar Hoover in the Assassination of President Kennedy, Carroll & Graf Pub., New York 1991.

Opening a clear channel – The FBI on digital billboards, Federal Bureau of Investigation [online], http://www. fbi.gov/news/stories/2007/december/billboards_122607.

Petrosino A., Boruch R., Evidence-Based Policy in Crime and Justice, [w:] Bruinsma, D. Weisburd (red.), Encyclopedia of Criminology and Criminal Justice, Springer, New York 2014.

Sher J., One Child at a Time. The Global Fight to Rescue Children from online Predators, Random House Canada, Toronto 2007.

Simpson J., Weiner E., The Oxford English Dictionary. T. 1, Clarendon Press, Oxford University Press, New York-Oxford 1989.

Soothill K., Armchair detectives and armchair thieves, „The Police Journal” 1998, t. 155, nr 71.

Strauss G., Armchair detectives [w:] C. Rolyson (red.), Critical Survey of Mystery & Detective Fiction, Salem Press, Pasadena 2008.

Stromczyński B., Waszkiewicz P., Biały wywiad w praktyce pracy organów ścigania na przykładzie wykorzystania serwisów społecznościowych, „Prokuratura i Prawo” 2014, nr 5, s. 146-170.

Sullivan M., Armchair detective [w:] R. Herbert, C. Aird, J. Reilly, S. Oleksiw (red.), The Oxford Companion to Crime and Mystery Writing, Oxford University Press, New York 1999.

Surette R., Self-reported copycat crime among a population of serious and violent juvenile offenders, „Crime & Delinquency” 2002, t. 48, nr 1.

Symons J., Bloody Murder. From the Detective Story to the Crime Novel, Mysterious Press, New York 1992.

Trainum J., Havlin D.M., A false confession to murder in Washington, D.C. [w:] K. Rosso (red.), Criminal Investigative Failures, CRC Press, Boca Raton 2009.

Turner R., Kosa R., Cold Case squads. Leaving no stone unturned, „Burreau of Justice Assistance Bulletin” 2003 (lipiec), https://www.ncjrs.gov/html/bja/coldcasesquads/199781.pdf.

Żurek E., Gorgonowa i inni, Książka i Wiedza, Warszawa 1973.

Art. 11 Ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1231.) przyznaje autorskie prawa majątkowe do utworu zbiorowego (w tym publikacji periodycznej) wydawcy, zaś do poszczególnych części mających samodzielne znaczenie - ich twórcom. Pomimo, że przeważnie na treść utworów zbiorowych składają się utwory wielu autorów, to inicjatorem ich powstanie jest wydawca, któremu ustawa przyznała autorskie prawa majątkowe do całości takiego utworu jako takiego, czyli prawo do decydowania o sposobach eksploatacji i otrzymywania wynagrodzenia. Do poszczególnych części utworu zbiorowego, poszczególnych utworów, prawo przysługuje ich twórcom, chyba że przeniosą je na wydawcę.

Na platformie udostępniane są poszczególne artykuły wraz z zestawem metadanych tylko jeżeli autorzy wyrazili zgodę na wykorzystanie utworu (publikacji naukowej) na tym polu eksploatacji. Dostrzegając korzyści społeczne, jakie daje otwarty bezpłatny dostęp do publikacji prawniczych, Instytut Nauk Prawnych PAN jako Wydawca czasopisma, korzystając z legitymacji ustawowej,  zadecydował o opublikowaniu całych woluminów periodyku.

Autorzy artykułów opublikowanych w czasopiśmie, zainteresowani udostępnieniem publikacji w sposób otwarty, proszeni są o kontakt z Wydawcą w sprawie zawarcia umowy licencyjnej.

Pobrania

Download data is not yet available.