Crime in the subsequent adult life of former juvenile offenders. Selected aspects of the impact of political transformation in Poland on a return to delinquency by adults who were juvenile delinquents in the 1980s and 2000s

Zgłoś artykuł

PDF (English)

Słowa kluczowe

juvenile
crime
long-term follow up studies
developmental criminology
life course criminology
return to crime
nieletni
przestępczość
badania katamnestyczne
kryminologia rozwojowa
kryminologia drogi życiowej
powrotność do przestępstwa

Jak cytować

Buczkowski, K., & Wiktorska, P. (2020). Crime in the subsequent adult life of former juvenile offenders. Selected aspects of the impact of political transformation in Poland on a return to delinquency by adults who were juvenile delinquents in the 1980s and 2000s: Przestępczość w losach życiowych dorosłych – dawnych nieletnich sprawców czynów karalnych. Wybrane aspekty wpływu transformacji ustrojowej w Polsce na powrotność do przestępczości nieletnich z lat 80. i 2000. Archiwum Kryminologii, (XLII/1), 97–115. https://doi.org/10.7420/AK2020K

Abstrakt

The article presents an analysis of repeated criminal activity by minors who committed criminal acts in the 1980s and in the year 2000. On the basis of long-term follow up studies carried out on representative groups, it presents the extent and nature of this type of crime, as well as the percentage of minors who continued their criminal activity. The source of data on the basis of which the analysis was made were answers to enquiries regarding criminal records in the the National Criminal Register.

The comparison of the two generations of minors and their criminal career is interesting in the context of the social, political, economic and legal reality in which they began their criminal activity. Moreover, it is interesting to what extent the political transformation that took place in Poland at the turn of the 1980s/90s translated into repeating juvenile delinquency of the two generations brought up in different social realities. The thesis proposed by us assumes that the construction of a deviant identity is connected with a weakening in the social ties characteristic of the phenomenon of anomie, which accompanies sudden changes in our surrounding reality.

 

Artykuł prezentuje analizę przestępczości powrotnej nieletnich, którzy popełnili czyny karalne w latach 80 – tych XX wieku i w roku 2000. W oparciu o przeprowadzone badania katamnestycznych, na reprezentatywnych grupach, przedstawia rozmiary i charakter tego rodzaju przestępczości, a także wskazuje, jaki odsetek nieletnich kontynuuje aktywność przestępczą. Źródłem danych w oparciu o które dokonano analizy były odpowiedzi na zapytania o karalność pochodzące z Krajowego Rejestru Karnego.

Porównanie dwóch pokoleń nieletnich i ich utrzymywania się w przestępczości jest interesujące w kontekście rzeczywistości społecznej, politycznej, ekonomicznej i prawnej, w której rozpoczynali aktywność przestępczą. Interesującym ponadto jest fakt, w jakim zakresie transformacja ustrojowa, jaka dokonała się w Polsce na przełomie lat 80/90 XX wieku przełożyła się na charakter powrotnej przestępczości nieletnich z dwóch pokoleń wychowanych w innej rzeczywistości społecznej. Proponowana przez nas teza zakłada, że budowa tożsamości dewiacyjnej jest powiązana z osłabieniem więzi społecznych charakterystycznym dla zjawiska anomii, które towarzyszy gwałtownym przemianom otaczającej nas rzeczywistości.

https://doi.org/10.7420/AK2020K
PDF (English)

Bibliografia

Blockland A.A., Nieuwbeerta P. (2010). ‘Life course criminology’. In S.G. Shoham,P. Knepper and M. Kett (eds.) International Handbook of Criminology. Boca Raton: CRC Press.

Błachut J., Gaberle A. and Krajewski K. (2006). Kryminologia [Criminology]. Gdańsk: Arche.

Błachut J. (2007). Problemy związane z pomiarem przestępczości [Problems Related to Measuring Crime]. Warszawa–Kraków: Wolters Kluwer.

Błachut J. (2007–2008). ‘Czy „ciemna liczba przestępstw” istnieje?’ [Does a „dark number of crimes” exist?]. Archiwum Kryminologii 29–30, pp. 78–79, https://doi.org/10.7420/AK2007-2008F.

Buczkowski K. (2015). ‘The status of criminality in Poland since 1918’. In K. Buczkowski, B. Czarnecka-Dzialuk, W. Klaus, A. Kossowska, I. Rzeplińska, D. Woźniakowska-Fajst and D. Wójcik (eds.) Criminality and Criminal Justice in Contemporary Poland: Sociopolitical Perspectives, Farnham, Surrey: Ashgate, pp. 13–36.

Buczkowski K. (2017). ‘Wpływ zmian społecznych na kształt i dynamikę przestępczości gospodarczej – zarys problematyki’ [Te influence of social changes on the shape and dynamics of economic crime – outline of the problem]. In K. Buczkowski (ed.), Zmiana i kontrola. Społeczeństwo wobec przestępczości [Change and Control: Society againts crime]. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar, pp. 231–240.

Bugaj R. (2010). ‘Społeczne i polityczne uwarunkowania przekształceń w gospodarce polskiej’ [Social and political conditions of transformation in the Polish economy]. In P. Kozłowski and H. Domański (eds.) Po 20 latach. Polska transformacja z perspektywy ekonomicznej, socjologicznej i prawniczej [Afer 20 Years: Polish Transformation from an Economic, Sociological and Legal Perspective]. Warszawa: Key Text, Instytut Nauk Ekonomicznych PAN, pp. 13–31.

Celmer B. (2013). ‘Dewiacja i anomia w ujęciu systemowym’. Kultura i Społeczeństwo 2, pp. 133–154.

Carlsson Ch. (2014). Countinuities and Changes in Criminal Careers. Stockholm: Stockholm University.

Carlsson Ch. and Sarnecki J. (2016). An Introduction to Life Course Criminology. London: Sage.

Czapów C. (1976). ‘Narkomania’ [Drug addiction]. In A. Podgórecki (ed.) Zagadnienia patologii społecznej [Issues of Social Pathology]. Warszawa: PWN, pp. 371–386.

Durkheim É. (2005). Suicide: A Study in Sociology. London–New York: Routledge.

Farrington D. (2003). ‘Developmental and life course criminology: Key theoretical and empirical issues: The 2002 Sutherland Awards address’. Criminology 41, pp. 221–256.

Główny Urząd Statystyczny [GUS] (2003). Rocznik Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej 2003 [Statistical Yearbook of the Republic of Poland 2003]. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny.

Klaus W. (2009). Dziecko przed sądem. Wymiar sprawiedliwości wobec przestępczości młodszych nieletnich [Children Before the Court: The Justice System and Crime Committed by Younger Juveniles]. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne.

Kotowska M. (2019). Kariery kryminalne członków zorganizowanych grup przestępczych [Criminal Careers of Members of Organised Crime Groups]. Warszawa: Difn.

Konarska-Wrzosek V. (2013). Prawny system postępowania z nieletnimi w Polsce [Legal System of Dealing with Minors in Poland]. Warszawa: Wolters Kluwer.

Kossowska A. (2013). ‘Zmiana społeczna a przestępczość – wzajemne związki, uwarunkowania, konsekwencje’ [Social change and crime – mutual relationships, conditions, and consequences]. In K. Buczkowski, B. Czarnecka-Dzialuk, W. Klaus, A. Kossowska, I. Rzeplińska, P. Wiktorska, D. Woźniakowska-Fajst and D. Wójcik (eds.) Społeczno-polityczne konteksty współczesnej przestępczości [Te Socio-Political Context of Modern-Day Crime in Poland]. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie Sedno, pp. 73–101.

Krawczyk J. (1992). ‘Nieletni sprawcy przestępstw popełnionych pod wpływem alkoholu’ [Juvenile perpetrators of offences committed under the influence of alcohol]. Archiwum Kryminologii 18, pp. 183–211. Available online: https://doi.org/10.7420/AK1992F.

Laub J.H. and Sampson R.J. (2001). ‘Understanding desistance from crime’. Crime and Justice 28, pp. 1–69.

Loeber R. and LeBlanc M. (1990). ‘Toward a developmental criminology’. Crime and Justice 12, pp. 375–473.

Macleod J.F., Grove P.G. and Farrington D.P. (2012). Explaining Criminal Careers: Implications for Justice Policy. Oxford: Oxford University Press.

Marshall G. (ed.) (2005). Słownik socjologii i nauk społecznych [Concise Oxford Dictionairy of Sociology]. Warszawa: PWN.

Ostrihanska Z., Szamota B. and Wójcik D. (1982). Młodociani sprawcy przestępstw o charakterze chuligańskim [Young Adults of Convicted of Offences Bearing the Nature of Hooliganism]. Wrocław: Ossolineum.

Ouellet F. (2019). ‘Stop and go: Explaining the timing of intermittency in criminal careers’. Crime and Delinquency 65(5), pp. 630–656.

Piquero A.R., Farrington D.P. and Blumstein A. (2007). Key Issues in Criminal Carrer Research: New Analyses of the Cambridge Study in Delinquent Development. New York: Cambridge University Press.

Podgórecki A. (ed.) (1976). Zagadnienia patologii społecznej [Issues of Social Pathology], Warszawa: PWN.

Rzeplińska I. (2006). ‘Obraz przestępczości nieletnich w Polsce w badaniach kryminologicznych – przed i po transformacji’ [The picture of juvenile delinquency in Poland in criminological research: Before and after transformation]. Archiwum Kryminologii 28, pp. 331–343. Available online: https://doi.org/10.7420/AK2005-2006V.

Rzeplińska I. (2007–2008). ‘Sylwetki społeczne nieletnich – późniejszych dorosłych sprawców przestępstw’ [Social profles of juveniles who become adult perpetrators]. Archiwum Kryminologii 29–30, pp. 409–415. Available online: https://doi.org/10.7420/AK2007-2008AF.

Rzeplińska I. (2008). ‘Współcześni nieletni sprawcy czynów karalnych – późniejsi dorośli przestępcy’ [Contemporary juvenile offenders – later adult offenders]. In M. Andrzejewski, L. Kociucki, M. Łączkowska and A. Schulz (eds.) Księga Jubileuszowa Profesora Tadeusza Smyczyńskiego [Jubilee Book of Professor Tadeusz Smyczyński]. Toruń: TNOiK „Dom Organizatora”, pp. 643–651.

Rzeplińska I. (2010). ‘Przestępczość i jej kontrola – co wynika z dwudziestolecia RP?’ [Crime and its control – what is the result of twenty years of Poland?]. In P. Kozłowski and H. Domański (eds.) Po 20 latach: Polska transformacja z perspektywy ekonomicznej socjologicznej i prawniczej [Afer 20 Years: Polish Transformation from an Economic, Sociological and Legal Perspective], Warszawa: Key Text, Instytut Nauk Ekonomicznych PAN, pp. 195–198.

Rzeplińska I. (2011). ‘Nieletni w społeczeństwie. Obraz nieletnich sprawców czynów karalnych dawniejszych i współczesnych’ [Minors in society: Te image of juvenile perpetrators of past and present criminal acts]. In B. Stańdo-Kawecka and K. Krajewski (eds.) Problemy penologii i praw człowieka na początku XXI wieku. Księga poświęcona pamięci Profesora Zbigniewa Hołdy. Warszawa: Lex a Wolters Kluwer business, pp. 669–683.

Rzeplińska I. (2013). ‘Kariery kryminalne nieletnich sprawców przestępstw’ [Criminal careers of juvenile delinquents]. Archiwum Kryminologii 35, pp. 79–94. Available online: https://doi.org/10.7420/AK2013C.

Sadowski Z. (2010). ‘Sukces transformacji a warunki rozwoju Polski’ [The success of the transformation and the conditions for Poland’s development]. In P. Kozłowski and H. Domański (eds.) Po 20 latach: Polska transformacja z perspektywy ekonomicznej socjologicznej i prawniczej [Afer 20 Years: Polish Transformation from an Economic, Sociological and Legal Perspective], Warszawa: Key Text, Instytut Nauk Ekonomicznych PAN, pp. 33–43.

Siemaszko A. (1999). ‘Przestępczość i polityka kryminalna w Polsce lat dziewięćdziesiątych: próba syntezy’ [Crime and criminal policy in Poland in the 1990s: An attempt at synthesis]. In A. Siemaszko, B. Gruszczyńska and M. Marczewski (eds.) Atlas przestępczości w Polsce 2 [Atlas of Crime in Poland 2]. Warszawa: Ofcyna Naukowa, pp. 167–174.

Szczepanik R. (2015). Stawanie się recydywistą. Kariery instytucjonalne osób powracających do przestępczości [Becoming a Repeat Offender: Institutional Careers of People Returning to Crime]. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Szelhaus S. (1969). Młodociani recydywiści. Społeczne czynniki wykolejenia [Juvenile Recidivists: Social Derailment Factors]. Warszawa: PWN.

Tyszkiewicz L. (1997). Kryminogeneza w ujęciu kryminologii humanistycznej [Criminogenesis in Terms of Humanist Criminology]. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.

Wiktorska P. (2012). ‘Młodociani w świetle prawa i badań kryminologicznych’ [The young adult offenders in the light of law and criminological studies]. Archiwum Kryminologii 34, pp. 135–155. Available online: https://doi.org/10.7420/AK2012D.

Włodarczyk-Madejska J. (2017). ‘Sylwetki nieletnich sprawców, wobec których sąd orzekł umieszczenie w młodzieżowym ośrodku wychowawczym lub w zakładzie poprawczym’ [Profles of juvenile offenders placed in a youth care centre or youth correctional facility by the court]. Archiwum Kryminologii 39, pp. 273–314. Available online: https://doi.org/10.7420/AK2017J.

Woźniakowska-Fajst D. (2010). Nieletnie. Niebezpieczne, niegrzeczne, niegroźne? [Juveniles: Dangerous, Rude, Harmless?]. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne. Available online: https://doi.org/10.7420/AK2017J

Woźniakowska-Fajst D. (2011). ‘Nieletnie dziewczęta 10 lat później – badania katamnestyczne’ [Juvenile girls 10 years later – a catamnestic study]. Archiwum Kryminologii 33, pp. 163–196. Available online: https://doi.org/10.7420/AK2011E

Wróbel W. and Zoll A. (2010). Polskie prawo karne. Część ogólna [Polish Criminal Law: General Part]. Kraków: Znak.

Wrzesień W. (2015). ‘Pokoleniowość współczesnej polskiej młodzieży’ [Generationality of contemporary Polish youth]. Władza Sądzenia 7, pp. 37–55.

Wrzesień W. (2016). ‘Kilka uwag o pokoleniowej sytuacji współczesnej polskiej młodzieży’ [Some remarks on the generational situation of contemporary Polish youth]. Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny 78(1), pp. 229–241.

Wrzesień W. (2017). ‘Współczesne oblicza anomii’ [The contemporary faces of anomie], Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny 79(4), pp. 285–304.

Zygmunt. J. (2008). ‘Prawne modele powrotności do przestępczości w polskim prawie karnym’ [Legal models of return to crime in Polish criminal law]. Czasopismo Prawa Karnego i Nauk Penalnych 12(2), pp. 223–241.

Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.

Copyright (c) 2020 INP PAN

Pobrania

Download data is not yet available.